Jadłospis laktoowowegetariański w PChN (w predializie)

Jadłospis laktoowowegetariański w PChN (w predializie)

 Jadłospis laktoowowegetariański w PChN (w predializie)

Laktoowowegetarianizm to odmiana wegetarianizmu zakładająca stosowanie diety bez mięsa, jednak z uwzględnieniem jajek i niektórych produktów mlecznych. 

Pamietaj!

  1. Podaż białka w diecie osób z przewlekłą chorobą nerek powinna być ustalana w zależności od stopnia uszkodzenia nerek określonego na podstawie wskaźnika przesączania kłębuszkowego (GFR – glomerular

współczynnik filtracji).

2. W niewydolności nerek w początkowym okresie choroby- I okresie choroby (niewydolność utajona) i II okresie (niewydolność wyrównana) większość chorych powinna stosować dietę bogatopotasową ze względu na utratę potasu z powodu zwiększonej ilości wydalanego moczu.

Przy pogarszającej się czynności nerek (niewydolność nerek nie wyrównana i schyłkowa), przy podwyższonym poziomie potasu należy ograniczyć spożycie tego pierwiastka przez ograniczenie w diecie produktów

Zalecenia potasowe powinny być weryfikowane w zależności od poziomu potasu we krwi. W 4. i 5. stadium przewlekłej choroby nerek zaleca się ograniczenie podaży potasu

Pamiętaj !

Fosfor pochodzący z produktów roślinnych wchłania się od 10% -30%

Fosfor pochodzący z produktów zwierzęcych       40%- 60%

FOSFOR dodawany do żywności podczas przetwarzania wchłania się od 80 – do 100%

Podsumowując

Największy wpływ na stężenie  fosforu w surowicy ma spożycie fosforanów nieorganicznych (produkty wzbogacone o dodatki fosforanowe), a następnie — produktów pochodzenia zwierzęcego.

Najmniejszy wpływ na jego stężenie we krwi mają produkty pochodzenia roślinnego

Pobierz 3 dniowy jadłospis laktoowegetariański

POBIERZ JADŁOSPIS

Budyń czekoladowy z kaszy jaglanej z owocami

Course śniadanie
Servings 1 Porcja

Ingredients
  

  • 190 ml napój ryżowy
  • 1 łyżeczka miód naturalny
  • 40 gram maliny
  • 10 gram kakao 16%
  • 55 gram kasza jaglana

Instructions
 

  • Kaszę przelej zimną wodą, a następnie wrzątkiem.
    Mleko zagotuj, wsyp kaszę na gotujące się mleko, zamieszaj i gotuj na średnim ogniu, aż kasza wchłonie cały płyn. Nie mieszaj już kaszy w trakcie gotowania.
    Zdejmij garnek z palnika i zostaw kaszę pod przykryciem na ok. 10 min.
    Wszystkie składniki wrzuć do misy miksera i miksuj na gładką masę.
    Zmiksowany budyń wstaw do lodówki na minimum 1 godzinę (możesz przygotować go dzień wcześniej).
    Podaj z malinami

Notes

 
Wartości odżywcze
potas - 506.6 mg | fosfor - 323.9 mg | białko - 9.1 g | energia - 386.3 kcal | sód - 79.4 mg | wapń - 265.5 mg

 

 

 

 

Aquafaba ?

Co to jest aquafaba?

Aquafaba jest płynem, który pozostaje po ugotowaniu fasoli, ciecierzycy i innych strączków. Jest to nic innego jak woda z ciecierzycy, która pozostaje w garnku czy płyn z puszki lub słoika.

Nazwa aquafaba to połączenie dwóch wyrazów, aqua, czyli woda i faba to fasola. Odkryta została w 2012 roku i właśnie wtedy naukowcy wykonywali pierwsze jej badania, w których stwierdzili, że woda z ciecierzycy składa się głównie z białek i skrobi. Dodatkowo ma bardzo mało kalorii i nie posiada cholesterolu. Przełomowy moment dla aquafaby nastąpił, kiedy to francuski kucharz Joël Roessel odkrył, że wodę z ciecierzycy da się ubić na sztywną pianę tak samo jak biało z jajek. Dodając do niej trochę cukru stworzył wegańską bezę.

Aquafaba do złudzenia przypomina ubite białka jaj. To sztywna, bardzo gęsta i lśniąca piana. Ma też podobne do jaj właściwości: spulchnia, skleja i łączy ciasto. Stanowi mieszankę białka i skrobi, nie zawiera cholesterolu i ma mało kalorii. Jest produktem idealnym dla wegan, ale i dla osób, które cierpią z powodu alergii pokarmowych (np. nie mogą spożywać jaj)

1.Jeśli w przepisie, który chcemy dostosować do diety z ograniczeniem jaj, jest mowa o tym, że białko ubijamy na pianę, to wtedy odpowiednią ilość aquafaby również ubijamy.

2.Gdy zastępujemy jajko w przepisie,  to tylko wlewamy aquafabe w formie płynnej.

 

 

Jak zrobić Aqufabę z suchej ciecierzycy?

 

Składniki na 1 szklankę

3 szklanki suchej ciecierzycy

4 szklanki wody + woda do namoczenia ciecierzycy

Przygotowanie

Ciecierzycę zalewamy wodą. Wody powinna wystawać kilka cm ponad ciecierzycę. Pozostawiamy na całą noc.

Rano wodę wylewamy. Ponownie ziarna zalewamy świeżą wodą i gotujemy ok. 1,5 godziny pod przykryciem.

Po tym czasie odcedzamy ciecierzycę. Płyn z gotowania to właśnie Aquafaba. Z tej ilości ciecierzycy wychodzi ok. 1 szklanka płynu.

Płyn ze strączków ma specyficzny zapach, który podczas ubijania może stać się intensywniejszy, ale  podczas pieczenia zupełnie się ulatnia.

 

źr. biokurier

 

 

 

 

Nowe kulinarne  metody na obniżenie zawartości potasu w ziemniakach

Nowe kulinarne metody na obniżenie zawartości potasu w ziemniakach

Czy można włączyć ziemniak do diety pacjentów z przewlekłą chorobą nerek?

Pomimo wartości odżywczych bulw ziemniaka, pacjenci z przewlekłą chorobą nerek (PChN) powinni ograniczyć spożycie ze względu na wysoką zawartość potasu, ponieważ Niestety, ziemniak zawierający 50% mniej potasu jest nadal uważany za warzywo o wysokiej zawartości potasu.

Wcześniej sugerowano, że niektóre zabiegi kulinarne zmniejszają ostateczną zawartość tego minerału, jednak są one albo niewystarczająco skuteczne, albo wymagają bardzo długich czynności, które mają wpływ na ostateczny smak żywności. Wyniki pokazują, że moczenie świeżych surowych ziemniaków przed gotowaniem nie powoduje znacznego obniżenia zawartości potasu.

Co się stanie, gdy po ugotowaniu będziemy ziemniaka moczyć ?

Odkryto, że ta metoda pozwala z ziemniaków wypłukiwać znacznie więcej potasu.

Co się stanie, gdy przed smażeniem mrożone frytki będą moczone?

Mrożone frytki moczone w wodzie przed smażeniem uzyskują znaczną redukcję potasu.

Czy wielkość i kształt pociętych ziemniaków również wpływały na ilość wypłukiwanego potasu?

Ziemniaki pocięte w  paski (1,2 cm x 1,2 cm) w porównaniu z kostkę (2 cm x 2 cm x 2 cm)  w końcowym efekcie wykazywały mniejszą ilość potasu.

A co ze smakiem i konsystencją?

Badanie obejmowało również testowanie smaku i tekstury wszystkich produktów i wykazało, że wszystkie metody dały podobny smak i konsystencję.

WNIOSKI: Dzięki  nowej proponowanej metodzie kulinarnej zawartość potasu w ziemniakach jest ograniczona do dopuszczalnego poziomu.

 

  1. Świeże ziemniaki
  • Obierz ziemniaki
  • Pokrój w paski (1,2 cm x 1,2 cm) lub kostki (2 cm x 2 cm x 2 cm)
  • Gotuj w wodzie (1,5 l) przez 8 minut
  • Odcedź ziemniaki
  • Dodaj czystą wodę (1,5 litra) i mocz przez 12 godzin
  1. Frytki mrożone
  • Mrożone frytki moczyć w wodzie (1,5 l) przez 12 godzin
  • Odcedź i osusz frytki i Przygotuj w zwykły sposób

 

Poniższa tabela przedstawia zawartość potasu w 100 g ziemniaków po przygotowaniu.

Ziemniak (100g)Potas (mg)
surowy454
Krojony w paski, gotowany287
Krojony w kostkę, gotowany295
Krojony w paski gotowany 8 min i następnie moczony 12 godz41
Krojony w paski gotowany 8 min, następnie moczony 12 godz i smażony153
Krojony w kostkę gotowany 8 min i następnie  moczony 12 godz122
Frytki mrożone smażone700
Frytki mrożone, namoczone 12 godz i następnie smażone80

 

 

źródło; Montserrat Martinez-Pineda, Cristina Yague-Ruiz, Antonio Vercet-Tormo:  Is it possible to include potato in the diet of chronic kidney disease patients? New culinary alternatives for limiting potassium content;  Journal of Renal Nutrition,2020

Płyny i Sód

Płyny i Sód

Płyny i Sód

Ograniczenie dziennego spożycia płynów pomoże Ci poczuć się bardziej komfortowo przed w trakcie i po sesjach dializy. Każdemu pacjentowi przysługuje inne dzienne spożycie płynów w zależności od poziomu aktywności fizycznej, wielkości ciała i ilości wydalanego moczu.

W celu usunięcia nadmiaru wody z organizmu należy zastosować płyn dializacyjny o ściśle określonym stężeniu glukozy. Ultrafiltracja (odwodnienie) ma tu miejsce w sposób ciągły przez 24 godziny.
Celem jest, osiągniecie tak zwanej suchej masy ciała (= masa ciała bez nadmiaru wody).
To ciągłe odwadnianie przy pomocy płynu dializacyjnego jest z reguły bardzo skuteczne, pomimo to podaż płynów u pacjentów dializowanych musi być kontrolowana.

Zalecana podaż płynów to:

• u pacjentów hemodializowanych: ilość wydalanego moczu na dobę + 500 ml;
• u dializowanych otrzewnowo: dozwolona ilość płynów jest uzależniona od ilości oddawanego moczu, z reguły wynosi 500 ml + objętość wydalonego moczu + ultrafiltracja (objętość płynu usunięta drogą dializy). W przypadku, gdy pacjent nie oddaje moczu wcale lub, oddaje go w niewielkich ilościach, należy pamiętać, aby przyrosty ciężaru ciała pomiędzy dializami nie przekraczał przekraczać 3%. Wyższe przyrosty prowadzą do stanu przewodnienia i grożą obrzękiem płuc oraz nadciśnieniem.
Ilość wypijanych płynów może być zwiększona w przypadku upalnej pogody, wysokiej gorączki, obfitego pocenia się, wymiotów, biegunek. Przy ustalaniu dozwolonej ilości wypijanych płynów należy pamiętać, że tzw. „sucha dieta” zawiera około 400-500 ml płynu.

Dlaczego nadmiar płynów stanowi zagrożenie dla zdrowia?

Zatrzymanie dodatkowego płynu nie tylko sprawia, że czujesz się wzdęty i niewygodny. Może również powodować wzrost ciśnienia krwi, powodując, że serce pracuje ciężej, aby pompować krew. Z biegiem czasu Twoje serce może stać się słabsze i nie działać tak dobrze, co może ostatecznie doprowadzić do niewydolności serca.

Jakie są oznaki przeciążenia płynami?

  • Przybranie na wadze
  • Wzrost ciśnienia krwi
  • Obrzęk, stóp, kostek, nadgarstków, twarzy i wokół oczu
  • Wzdęcia brzucha
  • Duszność z powodu płynu w płucach
  • Problemy z sercem, które mogą obejmować szybki puls, osłabienie mięśnia sercowego

Jeśli usunie się zbyt dużo płynu, może wystąpić odwodnienie powodujące:

  • Pragnienie
  • Suchość w ustach
  • Zawroty głowy, które ustępują podczas leżenia
  • Skurcze mięśni
  • Nudności
  • Niepokój
  • Zimne kończyny
  • Szybkie bicie serca

Dieta jest ważną częścią leczenia pacjentów dializowanych. Niektóre pokarmy muszą być również wliczane do dziennego spożycia płynów. Ogólnie rzecz biorąc, wszystko, co jest płynne w temperaturze pokojowej, jest uważane za płyn.

Pamiętajmy, że większość produktów spożywczych zawiera w sobie wodę!

Warzywa, owoce lub produkty mleczne zawierają w sobie od 80 do 90% wody.

Mięsa i nabiał mogą zawierać od 60 do 75% wody,

Pieczywo świeże – ok. 30%.

Płynne, desery (galaretki, kisiele, leguminy, budynie) – to prawie w całości woda!

Wybór napojów w ramach dozwolonej ilości wypitych płynów

napoje:
Kawa, herbata, woda mineralna, lemoniada (słodzona słodzikiem przy nadwadze, cukrzycy i podwyższonym poziomie trójglicerydów),

Soki owocowe i warzywne jedynie przy prawidłowym poziomie potasu,

Alkohol po uprzednim uzgodnieniu z lekarzem (tylko w niewielkiej ilości przy podwyższonym poziomie trójglicerydów),

W przypadku piwa, mleka, maślanki i kakao należy zwrócić uwagę na zawartość fosforanów i potasu.

Jak łatwiej znosić nadmierne pragnienie:

· Ssać kawałek cytryny
· Ssać mały kawałek lodu (ewentualnie lód z zamrożonej herbaty cytrynowej)
· Unikać napojów i potraw bardzo słonych lub bardzo słodkich
· Odświeżać usta dezodorantem do ust
· Przyjmować lekarstwa łącznie z posiłkami

 

Jakie są skutki spożywania zbyt dużej ilości sodu?

Dieta o niskiej zawartości soli jest korzystna dla całej populacji, ale ma szczególne zalety w przypadku pacjentów z poddanych dializie, ze względu na rolę ograniczenia soli w leczeniu nadciśnienia i między dializacyjnego przyrostu masy ciała.
Sód zatrzymany w organizmie działa jak gąbka, wiążąc płyny i zwiększając pragnienie. Stopniowo dochodzi do zwiększania wagi, powstawania obrzęków.
Nadmierna ilość sodu w diecie może prowadzić do wysokiego ciśnienia krwi. To zaś jest główną przyczyną chorób nerek oraz zwiększa ryzyko wystąpienia zawału serca lub udaru.
Stosowanie sodu w postaci soli kuchennej (chlorku sodu) czy spożywanie potraw z dodatkiem środków konserwujących lub przypraw zawierających sód (marki Jarzynka, Vegeta) powoduje przekroczenie dobowego zapotrzebowania na ten pierwiastek.
Niewydolne nerki nie usuwają nadmiaru sodu. Również możliwości wydalania sodu poprzez dializę są ograniczone.
Słony jest nabytym smakiem, więc im więcej soli lub sodu spożywamy, tym bardziej będziemy wymagać, aby nasze posiłki smakowały lepiej.
Kiedy zmniejszymy spożycie sodu przez kilka tygodni, odkryjemy, że niektóre produkty, które zazwyczaj jemy, są zbyt słone. To dlatego, że nasze kubki smakowe łatwo przystosowują się do diety o niższej zawartości sodu.

Produkty szczególnie bogate w sód

• ryby wędzone, solone, konserwy, gotowe sałatki, marynaty;
• konserwy mięsne i pasztety;
• wędliny: kabanosy, kiełbasa krakowska, salami, mielonka, parówkowa, zwyczajna, szynka mielona;
• boczek wędzony;
• kiszka, kiełbasa pasztetowa, wątrobiana, salceson;
• sery podpuszczkowe dojrzewające: edamski, ementaler, gouda, myśliwski, rokpol pleśniowy, trapistów, tylżycki;
• sery topione, sery twarogowo-owcze (bryndza, oscypek);
• produkty piekarnicze: bagietka francuska, bułka tarta;
• produkty zbożowe – płatki kukurydziane;
• oliwki zielone marynowane;
• chipsy bekonowe, paprykowe, cebulowe i inne;
• keczup;
• zupy (koncentraty), rosół, barszcz biały, barszcz czerwony, fasolowa z mięsem, jarzynowa.

Pięć wskazówek, które pomogą obniżyć spożycie soli

1. Zmniejszmy ilość wędlin: Używajmy świeżego drobiu, ryb i chudego mięsa zamiast konserw i przetworów mięsnych. Zazwyczaj roztwór fosforanu sodu jest wstrzykiwany do przetworzonych mięs, dzięki czemu są bogate w sód. Dwie kromki zwykłej szynki zawierają 604 mg sodu, prawie połowę zalecanego dziennego limitu.
2. Przygotujmy własne jedzenie, kiedy tylko możemy. Nie zasalajmy żywności przed lub w trakcie gotowania i ograniczajmy używanie solniczki przy stole. Używajmy świeżego czosnku, świeżej cebuli, proszku czosnkowego, proszku cebulowego, czarnego pieprzu lub soku z cytryny, aby urozmaicić swoje gotowanie.
3. Kupujmy świeże lub mrożone (nie przetworzone) mięso drobiowe, wieprzowe i chude, a nie konserwowane, wędzone lub przetworzone, takie jak kiełbasy, wołowina peklowana i wędliny. Świeża żywność ma zazwyczaj mniej sodu.
4. Opróżnianie i płukanie konserw zawierających sól pomaga zmniejszyć ilość sodu. Wypróbujmy tę metodę z puszkowaną fasolą, warzywami i tuńczykiem przed następnym użyciem.
5. Sos sojowy, ketchup, sosy sałatkowe i pakiety przyprawowe zawierają zazwyczaj dużo sodu, a dzienna dieta może się szybko zwiększyć. Wybierzmy zredukowany sos sojowy i ketchup bez dodatku soli. Do sałatki można też dodać oliwę z oliwek i ocet balsamiczny, a nie butelkowane sosy sałatkowe.

Sól składa się z 2 minerałów sodu (Na) i chlorku (Cl). Sól stołowa (NaCl) zawiera ok. 40% sodu i 60% chlorku. Jedna łyżeczka soli zawiera ok. 2400 mg sodu.
Zalecane spożycie -Sól kuchenna, indywidualnie – 5–6 g (2–3 g sodu) na dobę.
Taka porcja soli
0,25 łyżeczki   to    600 mg sodu
0,50 łyżeczki   to    1200 mg sodu
0,75 łyżeczki   to    1800 mg sodu
1 łyżeczka      to     2400 mg sodu

Czy możemy używać substytutów soli?

W jaki sposób możemy więc dodawać smaku do swoich potraw?

Zacznijmy zastępować sól dodatkami smakowymi – takimi jak czosnek, cebula, seler lub odrobina octu – i używaj ziół, jak na przykład szczypiorek, pietruszka, oregano, tymianek itp.
Wzmocnimy doznania smakowe i w dużym stopniu zmniejszymy ryzyko wystąpienia problemów zdrowotnych.
Jakich rodzajów przypraw i ziół należy używać zamiast soli, aby dodać smaku?

Wypróbujmy następujące przyprawy z wymienionymi produktami:

Ziele angielskie:
Stosujmy z wołowiną, rybami, burakami, kapustą, marchewką, groszkiem, owocami.
Bazylia:
Używajmy z wołowiną, wieprzowiną, większością warzyw.

Curry:
Stosujmy z wołowiną, kurczakiem, wieprzowiną, rybami, zieloną fasolką, marchewką i marynatami.
Koper:
Wykorzystujmy wraz z wołowiną, kurczakiem, zieloną fasolką, kapustą, marchewką, groszkiem i dipami.
• Imbir:
Stosujmy z wołowiną, kurczakiem, wieprzowiną, fasolką szparagową, kalafiorem i bakłażanem.
Majeranek:
Używajmy z wołowiną, kurczakiem, wieprzowiną, fasolką szparagową, kalafiorem i bakłażanem.
Rozmaryn:
Stosujmy z kurczakiem, wieprzowiną, kalafiorem, groszkiem i marynatami.
Jeszcze jedna sugestia: unikajmy gotowych produktów przetworzonych – zwykle zawierają one więcej soli, niż należy spożywać.
Domowe mieszanki ziół:
Meksykańska:
0,25 szklanki proszku chili
2 łyżki papryki
1 łyżka cebuli w proszku
1 łyżka czosnku w proszku

 

 

 

 

https://jasn.asnjournals.org/content/10/2/392.full
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16267803/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19573006/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7369961/
Ogólnopolskie Badanie Pacjentów Nefrologicznych 2019r

Ogólnopolskie Badanie Pacjentów Nefrologicznych 2019r

RAPORT

Ogólnopolskie Badanie Pacjentów Nefrologicznych 2019 r.

 

Celem ogólnopolskiego badania ankietowego wśród pacjentów z rozpoznaną przewlekłą chorobą nerek była ocena wpływu stopnia zaawansowania przewlekłej choroby nerek (PChN) na aktywność zawodową i wydolność fizyczną oraz określenie parametrów pozwalających właściwie ocenić stan odżywienia i zaburzeń odżywiania wśród tej grupy chorych.

Jak Wynika z Raportu,

  • Tylko wczesne wykrywanie PChN pozwala na zastosowanie leczenia zachowawczego łączącego postępowanie farmakologiczne i dietetyczne. Celem takiego postępowania jest przede wszystkim: Zapobieganie niedożywieniu we wczesnych fazach choroby nerek i/lub utrzymanie optymalnego stanu odżywienia, zmniejszenie akumulacji produktów przemiany materii, zapobieganie chorobom sercowo-naczyniowym, chorobom kości – w tym leczenie wtórnej nadczynności przytarczyc – oraz wyrównanie niedokrwistości.
  • W leczeniu dietetycznym PChN szczególną uwagę należy zwrócić na spożycie białka.  Istnieje powszechna zgoda co do konieczności ograniczenia podaży białka w okresie leczenia zachowawczego, a w przypadku zastosowania jego podaży poniżej 0,6 g/kg/mc uzupełnienie tej terapii ketoanalogami aminokwasów (wg ESPEN, European Society for Clinical Nutrition and Metabolizm). Postępowanie takie lekarz może rozważyć i wdrożyć już przy GFR <45 ml/m.in., czyli od stadium 3b PChN, zaś przy zastosowaniu diety bardzo niskobiałkowej  w stadium 4. i 5. i kontynuować je do momentu rozpoczęcia dializoterapii.
  • Zastosowanie diety o ograniczonej zawartości białka wiąże się z obniżeniem stężenia fosforanów, zmniejszeniem kwasicy metabolicznej, zwolnieniem progresji PChN.
  • Wykazano, że ograniczenie białka w diecie pacjenta wraz z odpowiednią dawką ketonalogów aminokwasów, umożliwia odroczenie leczenia nerkozastępczego od kilku do kilkunastu miesięcy , zaś po rozpoczęciu dializoterapii ryzyko zgonu u osób stosujących taką terapię w okresie predializacyjnym jest istotnie niższe.
  • Wyniki analizy ankiet przedstawionych w Raporcie „Ogólnopolskie badanie pacjentów nefrologicznych 2019” wskazują na konieczność wdrożenia edukacji lekarzy dotyczącej oceny stanu odżywienia pacjentów z PChN na etapie terapii w poradniach nefrologicznych.
  • Obecnie lekarze,

posługując się jedynie wskaźnikiem BMI (Body Mass Index) lub intuicją, rozpoznają prawidłowy stan odżywienia nawet w przypadkach, gdy pacjent ma niedowagę (wartość jego BMI jest niższa niż 18,5 kg/m ) oraz gdy jego BMI znacznie przekracza 25 kg/m (nadwaga) – u ponad 45% pacjentów z BMI poniżej 18,5 kg/m , określono stan odżywienia jako prawidłowy, natomiast niedożywienie podejrzewano aż u 4% pacjentów z nadwagą.

  • Jak pokazuje raport, wraz z pogłębieniem się stadium PChN u chorych zmniejsza się ilość przyjmowanego pokarmu. Najczęściej pojawiającą się dolegliwością ze strony układu pokarmowego wśród chorych na PChN jest utrata apetytu. U co czwartego pacjenta zaobserwowano spadek masy ciała, a wśród pacjentów w 5. stadium przewlekłej choroby nerek najczęściej występowało podejrzenie niedożywienia lub niedożywienie średniego stopnia.
  • Pacjent zamiast poszukiwania dobrego dla siebie rozwiązania, które złagodzi nasilające się dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, powinien mieć możliwość konsultacji ze specjalistą – dietetykiem, który wdroży właściwą terapię żywieniową, ponieważ wyniki badania jednoznacznie wskazują, że obecnie ponad 75% badanych w stadiach 3.-4. nigdy nie korzystało z porady takiego specjalisty. Na stałe z dietetykiem współpracuje mniej niż 10% chorych na PChN.
  • Wyniki przedstawionego Raportu są o tyle niepokojące, że liczba pacjentów wymagających leczenia nerkozastępczego wg Światowej Organizacji Zdrowia do 2030 roku ma się podwoić. Ocenia się też, że w Polsce w roku 2030 liczba leczonych dializami może przekroczyć 30 000 osób. Dlatego leczenie zachowawcze PChN staje się coraz bardziej istotne z punktu widzenia zapobiegania epidemii tej choroby, a zwłaszcza jej ostatniego stadium

 

 

 

źródło: „Ogólnopolskie Badanie Pacjentów Nefrologicznych, 2019”,

Prof. dr hab. n. med. Ryszard Gellert

Konsultant krajowy w dziedzinie nefrologii,

Prof. dr hab. n. med. Magdalena Durlik

Konsultant mazowiecki w dziedzinie nefrologii,

Dr hab. med. Sylwia Małgorzewicz, prof. nadzw.

Kierownik Zakładu Żywienia Klinicznego i Dietetyki Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego

Czarnuszka a Choroby Nerek

Czarnuszka a Choroby Nerek

Czarnuszka a choroby nerek 

Choroby nerek, takie jak kamienie i niewydolność nerek oraz ich konsekwencje, są coraz liczniejsze w populacji. Kamica moczowa może zwiększać podatność pacjentów na inne choroby, takie jak niewydolność nerek. Pomimo nowych strategii w leczeniu kamieni, wskaźnik nawrotów jest nadal wysoki, a niewydolność nerek ma poważny wpływ na pacjentów. Dlatego konieczne są nowe interwencje. Ziołolecznictwo może być użytecznym sposobem zapobiegania nawrotom kamieni lub poprawy niewydolności nerek. Pod tym względem N. sativa L. jest gatunkiem obiecującym.

Ze względu na cudowną moc uzdrawiania N. sativa zajmuje czołowe miejsce wśród leków ziołowych opartych na dowodach naukowych.

Nigella sativa L. roślina znana także pod nazwą czarnuszka siewna czy czarny kmin, jest szeroko stosowaną rośliną leczniczą na całym świecie. W literaturze islamskiej jest uważana za jedną z największych form medycyny leczniczej. Jako środek leczniczy jest wykorzystywana już od ponad 2000 lat. Okazało się, że większość terapeutycznych właściwości tej rośliny wynika z obecności tymochinonu, głównego bioaktywnego składnika olejku eterycznego.

Cumin seed- jest to kmin rzymski, natomiast black cumin to Czarnuszka siewna

Aktywność nefroochronna

  • Do występowania nefrotoksyczności przyczynia się stres oksydacyjny i powstające reaktywne formy tlenu. Olej z czarnuszki wykazuje skuteczność antyoksydacyjną analogiczną do działania witaminy C, co przyczynia się do ochrony komórek nerek poprzez obniżenie stężenia kreatyniny i azotu mocznikowego we krwi.
  • Wykazano również ochronne działanie tymochinonu oraz alkoholowego ekstraktu z N. sativa w ostrej niewydolności nerek.
  • Zbadano również działanie ochronne ekstraktów z czarnuszki siewnej w uszkodzeniu niedokrwienno-reperfuzyjnym nerek, które jest główną przyczyną ostrej niewydolności tych narządów. Ekstrakt z czarnuszki spowodował obniżenie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy krwi, a także zmniejszył zmiany histopatologiczne i martwicze w tkance nerkowej.

Działanie lecznicze

  • Nalewka wytwarzana z nasion jest stosowana w przypadkach niestrawności, braku apetytu, biegunkach.
  • Olej z nasion czarnuszki stosuje się jako środek antyseptyczny oraz jako miejscowy środek znieczulający.
  • Palone nasiona są podawane dla powstrzymania wymiotów.

Roślina ta wykazuje między innymi działanie:

Diuretyczne, obniżające ciśnienie, przeciwcukrzycowe, przeciwnowotworowe, przeciwbólowe, przeciwbakteryjne, przeciwzapalne, przeciwutleniające, a także powoduje rozszerzanie oskrzeli, chroni żołądek, wątrobę i nerki, działa ochronnie na układ oddechowy, wykazuje właściwości spazmolityczne (rozkurczowe), a także działa regulujące w zaburzeniach cyklu miesięcznego i pobudzająco na laktację. Wykorzystuje się również jej właściwości we wspomaganiu leczenia chorób autoimmunologicznych, w tym w reumatyzmie.

Działanie czarnuszki a kamica moczowa

  • Osoby, które cierpią co jakiś czas na kamienie, powinny regularnie stosować czarnuszkę pod postacią olejku tłoczonego na zimno, lub naparu z samych nasion.
  • Warto pić czarnuszkę nawet codziennie, a raz na kilka miesięcy zrobić sobie krótką przerwę.Czarnuszka obniża ilość szczawianów w moczu i dzięki temu ogranicza powstawanie kamieni nerkowych. Warto więc stosować ją profilaktycznie, zanim jeszcze pojawi się problem.

Czarnuszka jest zatem surowcem, który warto poddawać badaniom oceniającym jej właściwości prozdrowotne, jak również włączyć do diety osób z hiperurykemią i dną moczanową, w celu wspomagania procesu leczenia i ograniczenia toksyczności stosowanych leków.

Zalecana dawka  

Dawka lecznicza czarnuszki to 2–5 g mielonych nasion, dwa razy dziennie. Ponadto, przygotowywane są odwary, napary, nalewka lub olej z nasion tłoczony na zimno. Dzienna dawka oleju to 500–1000 mg, 2–3 razy. Najlepiej spożywać kilka kropli z posiłkiem i stopniowo zwiększać dawkę. Można łączyć z cytryną i miodem lub syropem klonowym.

Z nasion wytłaczany jest niezmiernie cenny olej czarnuszkowy. Nasiona czarnuszki –  mielone nadają się do zaparzania w wodzie i mleku. Z mielonych nasion można sporządzać wyciąg alkoholowy ciemnej barwy, ponadto ziołomiód immunostymulujący (1 łyżeczka nasion mielonych na 1 łyżke miodu i 1 łyżeczkę wódki lub wina, wymieszać, zażywać 1 raz dziennie po 1 łyżce).

W celu uzyskania nalewki wzmacniającej i immunostymulującej należy zmielone nasiona zalać gorącym alkoholem 40-50%, pozostawić na kilka tygodni, po czym przefiltrować. Zażywać 1 raz dziennie po 1 łyżce przez 2 tygodnie, najlepiej z miodem.

W razie grzybic układowych, infekcji bakteryjnych i dużego spadku odporności równocześnei z propolisem lub aloesem. Po miesiącu przerwy leczenie wznowić zażywając 1 łyżeczkę nalewki przez kolejne dwa tygodnie-trzy tygodnie 1 raz dziennie.

Olej czarnuszkowy zażywać 1-2 razy dziennie po 1 łyżce lub łyżeczce, na czczo jako środek odtruwający, przecipasożytniczy i immunostymulujący, po jedzeniu jako środek przeciwtrądzikowy i wzmacniający.

 

 

 

 

 

 

 

 

  1. Roksana Jurczak1 i wsp.; Health promoting properties of black cumin and its significance in the treatment of gout 2018r
  2. Khan A,i wsp.: Effects of Nigella sativa (back seed)on serum levels of urea and uric acid in acetaminophen induced hepatotoxicity of commercial layer chickens 2013r
  3. Magdalena Borusiewicz, Zbigniew Janeczko.: Nigella sativa L. – roślinny surowiec o właściwościach plejotropowych 2015r
  4. Parichehr Hayatdavoud i wsp.: Renal injury, nephrolithiasis and Nigella sativa.2016r
  5. Mousa-Al-Reza Hadjzadeh i wsp i wsp.; Ethanolic extract of nigella sativa L seeds on ethylene glycol-induced kidney calculi in rats. 2007r
  6. Mousa-Al-Reza Hadjzadeh i wsp.; The preventive effect of N-butanol fraction of Nigella sativa on ethylene glycol-induced kidney calculi in rats.2011
  7. Parichehr Hayatdavoudi i wsp.;Renal injury, nephrolithiasis and Nigella sativa: A mini review.2016
  8. Mohammad Aziz Dollah, Effect of Nigella sativa on the kidney function in rats Avicenna J Phytomed. 2013
  9. Shaterzadeh-Yazdi H i wsp.; An Overview on Renoprotective Effects of Thymoquinone Kidney Dis 2018r
  10. https://rozanski.li/280/psianka-solanum-oczar-hamamelis-naparstnica-digitalis-czarnuszka-nigella-i-milorzab-ginkgo-zwiastuny-jesieni-w-ogrdku-luskiewnika-2/
Orzechy w Chorobach Nerek⁉️

Orzechy w Chorobach Nerek⁉️

Spojrzenie na orzechy w chorobach nerek⁉️

Jako dietetycy często słyszymy zadawane przez naszych pacjentów z przewlekłą chorobą nerek pytanie:

“Czy mogę jeść to czy tamto?”

Odpowiedź zależy od składu odżywczego danego produktu spożywczego. Orzechy są często jednym z tych pokarmów w pytaniu “, Czy mogę”. Niestety, te produkty spożywcze trafiają na listy żywności o wysokiej zawartości potasu i / lub wysokiej zawartości fosforu. Jednak orzechy oferują  dużo składników odżywczych.

Biorąc pod uwagę wszystkie korzyści dla zdrowia serca, czy mądre jest włączenie orzechów do planu zdrowego żywienia dla pacjentów z przewlekłą chorobą nerek?

Obecne wytyczne ograniczają spożywanie potasu i fosforu w diecie.

Ostatnie badania zakwestionowały korzyści płynące z takich ograniczeń. Poradnictwo żywieniowe dotyczące fosforu powinno koncentrować się bardziej na typie fosforu, organicznego i nieorganicznego. Wracając do pierwotnego pytania: “Czy mogę jeść orzechy?”, Odpowiedź będzie zależeć nie tylko od konkretnych potrzeb klienta, ale także od rodzaju orzechów, które można wykorzystać, ponieważ każdy z nich oferuje coś innego pod względem odżywczym.

Orzechy włoskie,

to jedyne orzechy ze znaczną zawartością kwasu tłuszczowego omega 3, kwasu alfa-linolenowego.

Pistacje,

zawierają najwyższe ilości luteiny i zeaksantyny, które są związane z niższym ryzykiem niektórych typów raka.

Migdały i orzechy laskowe,

są bogate w witaminę E, a jeden orzech brazylijski dostarczy całego potrzebnego dziennie selenu

Orzeszki ziemne,

mają wysoką zawartość białka.

Orzechy są często spożywane jako przekąska; dlatego edukacja w zakresie odpowiednich wielkości porcji ma kluczowe znaczenie. Jednak orzechy można dodać do przygotowania posiłku, gdzie niewielka ilość może znacznie poprawić smak.

Siekane orzechy włoskie i orzeszki ziemne można stosować jako panierkę do ryb lub drobiu, nie tylko dodaje chrupkości, ale także zwiększa zawartość białka. Innym pomysłem jest mieszanie surowych orzechów z olejem, octem lub cytryną, dodając do smaku zioła. W ten sposób powstanie „sos”, który można wykorzystać do przygotowania potraw użyć jako sos do sałatek.

Podsumowując,

Kontrolowana ilość orzechów może zostać dodana do diety w chorobie nerek. Zapraszam do artykułu .
Preparaty Żywieniowe – ONS

Preparaty Żywieniowe – ONS

Poradnik – ONS

Doustne suplementy pokarmowe DSP (ang. ONS – oral nutrition supplements, sipfeeding) – to specjalna kategoria żywności medycznej dedykowana żywieniowemu wsparciu pacjentów niedożywionych lub zagrożonych niedożywieniem pod nadzorem wykwalifikowanego personelu medycznego

Wskazania do stosowania ONS według NICE (National Institut for Health and Clinical Exellence)

  • wskaźnik masy ciała (BMI) <18,5 kg/m2
  • niezamierzona utrata masy ciała powyżej 10% w ciągu ostatnich 3-6 miesięcy;
  • BMI <20 kg/m2 i niezamierzona utrata masy ciała powyżej 5% w ciągu ostatnich 3-6 miesięcy;

Zalety ONS

ONS to zbilansowany preparat – gotowy do użycia, nie wymaga skomplikowanych czynności kulinarnych, można go dowolnie mieszać z produktami naturalnymi, schładzać, delikatnie podgrzewać;

  • Skoncentrowane źródło kalorii i składników odżywczych w małej objętości;
  • Nie zawierają składników potencjalnie szkodliwych (laktoza, gluten, puryny, cholesterol),
  • Pakowane są w atmosferze jałowej (sterylizowane UHT)

Skład ONS

  1. Substraty do produkcji ONS pochodzą z produktów naturalnych
  1. Źródła białka: frakcja kazeinowa i laktoalbuminy mleka krowiego, soja, groch, żelatyna
  1. Źródła tłuszczy: oleje roślinne: słonecznikowy, sojowy, kukurydziany, szafranowy, rzepakowy, rybi, kokosowy
  1. Źródła węglowodanów: skrobia kukurydziana lub inna maltodekstryny, sacharoza

U chorych z PChN

Zwiększa wartość odżywczą posiłków i ogranicza podaż, fosforanów i potasu w diecie. Dlatego mogą być one stosowane pomiędzy posiłkami lub jako dodatek do posiłków, w celu zwiększenia wartości odżywczej i energetycznej diety.

Wybrane preparaty  ONS

 Dla pacjentów z PChN w okresie leczenia zachowawczego w okresie (przeddializacyjnym)

przeznaczone są produkty hiperkaloryczne 1,3-2 kcal/ml, o mniejszej zawartości białka ( 6-10% czyli 2-5g/100 ml), o ograniczonej zawartości Na, K, Cl, Ca, P, Mg. Dodatkowo  zawierają L-karnityne i taurynę

Przykładowe preparaty to – Fresubin renal, Renilon 4.0, Suplena, Survimed renal)

Preparaty dla pacjentów dializowanych:

Mają zwiększoną zawartość białka tj. 7,5-8,1g/100ml, ale również cechujące się niską zawartością fosforu, wapnia, sodu, potasu i witaminy A.

Przykładowe preparaty to – w trakcie dializ: Renilon7.5, Nephro

KETOSTERIL (preparat żywieniowy) – tabletki powlekane (Fresenius Kabi)

Co to jest Ketosteril?

Preparat zawierający podstawowe aminokwasy i ich α-keto- i α-hydroksy-analogi (w postaci soli wapniowych), niezawierające w swojej cząsteczce atomów azotu.

Przeznaczony do stosowania u chorych z GFR<25ml/min przy diecie ubogobiałkowej <40g białka /d. Stosowanie tego preparatu ma zapobiec niedożywieniu.

Niedożywienie jest częstym powikłaniem PChN.– „wyniszczenia białkowo-energetycznego”jest obecne nawet u 50% pacjentów z PChN. Nieleczone niedożywianie znacznie obniża jakość życia oraz rokowanie dotkniętych nim pacjentów, prowadząc do częstszych hospitalizacji. Wykazano, że zastosowanie wysokobiałkowych suplementów diety u pacjentów niedożywionych wiąże się z redukcją hospitalizacji na poziomie 41%, a także poprawą masy i siły mięśniowej.

Jak stosować KETOSTERIL?

  •  Lek należy zawsze stosować zgodnie z zaleceniami lekarza/lekarza nefrologa
  •  Podanie doustne (lek należy przyjmować podczas posiłku);
  •  W trakcie leczenia należy spożywać wystarczającą ilość kalorii, co jest niezbędne do zachowania dobrego stanu zdrowia

Zalecana dawka Ketosterilu® to

Zwykle 4–8 tabl. 3 ×/d podczas posiłków

RENILON 4.0 (NUTRICIA)

 

DIETA DLA PACJENTÓW Z NIEWYDOLNOŚCIĄ NEREK HIPERKALORYCZNA (2kcal/ml), NISKOBIAŁKOWA)

Charakterystyka produktu

  • Niska zawartość białka, odpowiednia dla pacjentów niewymagających leczenia nerkozastępczego
  • Głównym źródłem węglowodanów są maltodekstryny
  • Obniżony poziom składników mineralnych: Na, K, Cl, Ca, P, Mg
  • Zwiększony poziom przeciwutleniaczy (karotenoidów, witamina E, cynku, selenu)
  • Produkt bezglutenowy

Wskazania

Do postępowania dietetycznego w niewydolności nerek wymagającej ograniczenia podaży białka.

Przeciwwskazania

  • Stosować pod nadzorem lekarza. Podawać jedynie jako uzupełnienie naturalnej diety. Nie stosować u dzieci w wieku poniżej 3 lat. Nie stosować u pacjentów z galaktozemią. Produkt nie jest przeznaczony do stosowania pozajelitowego.

Sposób użycia

  • Produkt gotowy do spożycia, przeznaczony do picia.
  • Najlepiej podawać schłodzony.
  • Dobrze wstrząsnąć przed użyciem.
  • Produkt zaleca się pić powoli (1 opakowanie od 30 min. do 1 godz.) między posiłkami.
  • Przechowywać w suchym, chłodnym miejscu. Po pierwszym otwarciu opakowania produkt przechowywać w lodówce, w zamkniętej butelce, nie dłużej niż 24 godziny.

Dawkowanie

  • Dorośli: 1-3 butelek na dobę o ile lekarz lub dietetyk nie zaleci inaczej
  • Dzieci: stosować tylko zgodnie z zaleceniami lekarza

 

FRESUBIN RENAL DRINK (KABI)

 

Specjalistyczna, wysokoenergetyczna dieta (2,0 kcal/1ml) 400 kcal w jednym opakowaniu, o obniżonej zawartości białka i elektrolitów, zmodyfikowana pod względem zawartości węglowodanów,

Zawiera błonnik, skrobię, izomaltulozę oraz EPA i DHA pochodzące z oleju rybnego. Nie zawiera glutenu, klinicznie wolna od laktozy.

Survimed Renal: proszek (Fresenius Kabi)

 

Postać: proszek do sporządzenia roztworu 100 ml zawiera: 2 g białka, 27,2 g węglowodanów (w tym: 5 g cukru, 0,09 g laktozy), 1,5 g tłuszczu (w tym: 0,35 g nasyconych kwasów tłuszczowych, 0,35 g jednonienasyconych kwasów tłuszczowych, 0,83 g wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, 0,07 g MCT), składniki mineralne, witaminy, mioinozytol.

Wartość energetyczna 130 kcal/100 ml.[saszetka]

Dawkowanie: Żywienie całkowite: ≥ 6 saszetek/dobę. Żywienie uzupełniające: ≥ 2-3 saszetki/dobę. Rozpoczynając żywienie, należy stopniowo zwiększać porcję. Podawać jako napój w ciągu dnia w niewielkich porcjach, pić powoli. Odmierzyć 200 ml wody. W żywieniu przez zgłębnik używać ciepłej wody, w postaci do picia używać zimnej wody. Rozciąć saszetkę, zawartość saszetki wysypać do wody, powoli mieszając trzepaczką.

 

 

 

źródło: A. Kapała. Praktyczny przewodnik po ONS.

 

 

Smażony ryżo- kalafior o niskiej zawartości sodu

Smażony ryżo- kalafior o niskiej zawartości sodu

Smażony ryżo -kalafior

 

Pozwólcie, że przedstawię jeden z moich ulubionych przepisów: smażony ryż z kalafiorem o niskiej zawartości sodu. Kalafior zawiera wiele składników odżywczych, takich jak witamina C i K, które pomagają wzmocnić układ odpornościowy i promować zdrowie kości. Ma jednak niską zawartość potasu, co czyni go świetną opcją dla tych, którzy muszą obserwować spożycie potasu.

Składniki na 6 porcji

4 szklanki pokruszonego kalafiora (drobniutkie kawałki podobne do ryżu)

2 duże ząbki czosnku, prasowane lub mielone

1 mała  cebula, drobno posiekana

1/2 szklanki mrożonego groszku

1/2 szklanki marchewki, pokrojonej w kostkę

1/2 szklanki kapusty fioletowej, posiekanej

2 jajka, ubite

1 łyżka oleju sezamowego

2 łyżeczki sosu sojowego niskosodowego

1 łyżka octu ryżowego

1 łyżka jasnobrązowego cukru ( zamiennik cukru np.: stewia, Ksylitol i erytrytol)

1 łyżka świeżego korzenia imbiru

suszone płatki czerwonej papryki ( ostra lub słodka według uznania)

Przygotowanie

Rozgrzej duży wok (lub patelnię) i skrop oliwą sezamową.  Dodaj czosnek, cebulę, groszek, marchewkę i kapustę i podsmaż do miękkości, około 2 minut.

W międzyczasie wymieszaj w małej misce, ocet ryżowy,sos sojowy, brązowy cukier, imbir i płatki czerwonej papryki.

Przesuń mieszankę warzywną na jedną stronę woka i dodaj ubite jajka, mieszając, aż się zetną, a następnie dodaj do warzyw.

Wymieszaj „ryż” z kalafiora i polej mieszanką sosu , dobrze mieszając. Gotuj przez dodatkowe 5-6 minut, aż kalafior będzie miękki i

Składniki odżywcze:

Porcja to 2/3 szklanki,

Energia 84 kcal,

Białko 3,6 g

Sód 141 mg

Potas 182,5 mg

Fosfor 63 mg

Wit .C. 18,9 mg

 

Pieczone jabłka

Pieczone jabłka

Pieczone jabłka

Pieczone jabłka nadziewane różnymi dodatkami to dobry sposób na umilenie sobie popołudnia

 

Składniki:4 porcje

4 jabłka (polecam Granny Smith lub Golden Delicious)

1 łyżka soku z cytryny

4 suszone daktyle, drobno posiekane(namaczamy w gorącej wodzie, odsączamy i siekamy)

1 łyżeczka esencji waniliowej

2 łyżki brązowego cukru

12 migdałów, drobno posiekanych(namaczamy w gorącej wodzie, odsączamy i siekamy)

½ łyżeczki mieszanej przyprawy lub cynamon

8 łyżek budyniu o niskiej zawartości tłuszczu (2 łyżki na porcję)

Przygotowanie:

  1. Rozgrzewamy piekarnik do 180 stopni Celsjusza.
  2. Wyjmujemy z jabłek gniazda nasienne,i przekładamy na formę do pieczenia.
  1. Dodajemy soki z cytryny do środka każdego jabłka.
  2. Łączymy daktyle, esencję waniliową, brązowy cukier, migdały i przyprawy. 
  1. Przykrywamy naczynie folią i pieczemy przez 15 minut. Usuwamy folię i pieczemy przez kolejne 15 minut lub do momentu
  2. Podawaj każde jabłko z 2 łyżkami budyniu.

 

Jak długo piec jabłka w ? Wszystko zależy od wybranego rodzaju jabłek oraz od ich wielkości.  Małe jabłka piecz przez 15-25 minut, a te większe nawet przez 30-40 minut. Kontroluj na bieżąco stopień ich wypieczenia i nie pozwól, by się przypaliły. Jabłka piecze się najczęściej w temperaturze 170-200°C.


Składniki odżywcze:1 porcja

Energia  180 kcal,

Białko 3 g, 

Potas 340 mg

Fosfor 75 mg

sód 23 mg


 

 

 

Zalecenia dietetyczne uwzględnione w przepisach przeznaczonych dla osób dializowanych

Zalecenia dietetyczne uwzględnione w przepisach przeznaczonych dla osób dializowanych

Zalecenia dietetyczne uwzględnione w przepisach przeznaczonych dla osób dializowanych


Istnieje wiele zasad dietetycznych stosowanych w chorobach nerek. Dlatego wyliczone zapotrzebowanie na składniki odżywcze oraz płyny musi być dostosowane do indywidualnych potrzeb zależnych od różnych czynników. Podane liczby to jedynie przybliżone zalecenia.

Jakie powinno być zapotrzebowanie energetyczne?

Energia – Zalecenia dla dorosłych hemodializowanych sprowadzają się do przestrzegania zasad podaży ok. 35 kcal/kg/dobę  u pacjentów poniżej 60 r. życia. i 30-35 kcal/kg/dobę u starszych pacjentów,

Energia Zalecenia dla dorosłych dializowanych otrzewnowo sprowadzają się do przestrzegania zasad podaży ok. 25-30 kcal/kg/dobę.

Ile należy spożywać białka?

Spożycie białka jest uzależnione od stanu odżywienia oraz od metody dializoterapii i  powinno być znacznie wyższe nie tylko w stosunku do fazy przeddializacyjnej choroby,
ale nawet w porównaniu do osób zdrowych.

BiałkoChorzy leczeni, hemodializowani i dializowani otrzewnowo wymagają zwiększonej podaży białka (odpowiednio: 1,2 i 1,4 g/kg m.c./d).

Białko Jest najważniejszym składnikiem pokarmowym i jest niezbędne do utrzymania życia. Nie może być zastąpione żadnym innym składnikiem. Białko stanowi zasadniczy element budowy wszystkich tkanek, a odpowiedni jego dowóz decyduje o stanie zdrowia. Stosowanie diety niskobiałkowej przez dłuższy czas hamuje wzrost, powoduje rozpad i zużycie własnych tkanek ustroju bez możliwości ich odnowy, co skutkuje ubytkiem masy ciała. Zastosowanie natomiast zbyt dużej ilości białka w diecie może być przyczyną gromadzenia się w nadmiarze produktów ich rozpadu (np. kwasu moczowego), wzrostu stężenia mocznika, potasu, fosforu we krwi i zakwaszenia ustroju.

Ile należy spożywać  sodu, fosforu, potasu ?

Sód –  Zaleca się również ograniczenie podaży sodu (2000-2300 mg/d).

Fosfor –  Dzienna zawartość fosforu u osób dializowanych w diecie powinna wynosić około (Hemodializa 800 – 1000 mg/dobę),(Dializa otrzewnowa 1000 – 1200 mg/dobę)

 Potas –  zawartość tego makroelementu w całodziennych racjach pokarmowych pacjentów dializowanych powinna wynosić (Hemodializa 2000–2500 mg), (Dializa otrzewnowa 2500-3000 mg/d)

 

W większości przypadków u pacjentów dializowanych otrzewnowo nie ma potrzeby ograniczenia spożycia potasu w diecie. Jednak należy pamiętać, że nie zawsze tak jest, dlatego zalecenia potasowe powinny być weryfikowane w zależności od poziomu potasu we krwi.

Jeżeli występuje kwasica metaboliczna, hiperkatabolizm czy też stosowane są inhibitory konwertazy angiotensyny i stężenie potasu przekracza 6 mmol/l, wówczas  zaleca się ograniczenie spożycia tego pierwiastka
do 1950–2730 mg/d. lub 40 mg/kg mc./d. Ilość ta powinna być ustalana indywidualnie po przeprowadzonych badaniach laboratoryjnych.

 

Podsumowując:

Różnice w zaleceniach dietetycznych dla pacjentów leczonych hemodializą i dializą otrzewnową są niewielkie. U pacjentów dializowanych otrzewnowo można:

– zwiększyć ilość spożywanego białka do ok. 1,5 g/kg masy ciała/dobę;

– mniej rygorystycznie przestrzegać ograniczeń spożycia potasu a spożycie fosforu uzależnić od aktualnych stężeń fosforu we krwi i stężeń PTH;

– ograniczyć podaż energii z węglowodanów (głównie cukrów prostych) z powodu stałego wchłaniania glukozy z płynu dializacyjnego. Wchłanianie glukozy z dializatu może sięgać 20-50% ilości podanej do otrzewnej, co przekłada się na dodatkowe 10-15 kcal/kg/dobę!

Witaminy –  indywidualne uzupełnienie witamin rozpuszczalnych w wodzie (witamina C oraz kompleks witamin B).

Witaminy A, E oraz K są przeciwwskazane.

Płyny –  zalecenia indywidualne. Podaż płynów jest zależna od ilości wydalonego moczu

Źródło: Małgorzewicz M., Ciechanowski K., Kozłowska L., Krzanowska K., Krzanowski M.,, Kaczkan M., Borek P., Jankowska M., Rutkowski B., Dębska-Ślizień A., 2019, Zasady żywienia w przewlekłej chorobie nerek – stanowisko Grupy Roboczej Polskiego Towarzystwa Nefrologicznego., Forum Nefrologiczne,

 

Szybka  Tortilla Wraps

Szybka Tortilla Wraps

Szybka  Tortilla Wraps

Składniki na 6 porcji

  • 115 g kremowy serek
  • 6 tortille z mąki lub kukurydzy
  • 1 szklanka sałaty
  • 115 g kurczaka, wołowiny lub ryby (ugotowane lub usmażone)
  • 1 czerwona papryka, w plasterkach
  • 1 łyżka majonezu

Przygotowanie:

Placki tortilla kładziemy na suchą patelnię i podgrzewamy ok 1 min z każdej strony, aż zaczną się pojawiać bąble.
Placki smarujemy dokładnie kremowym serkiem i układamy warzywa i mięso i majonez. Placki zwijamy z prawej, lewej, potem z góry i dołu i kroimy na pół.


Składniki odżywcze:1 porcja

Energia  185 kcal

Białko 9 g

Sód 233 mg

Fosfor 89 mg

Potas 156 mg